Gouvy is de kern van de gemeente die uit 23 dorpen en gehuchten bestaat. De tekst die hieronder volgt is een samenvatting van een boek uitgegeven door de V.Z.W. Média Club de Gouvy :

"Gouvy, 23 villages à découvrir au coeur de la Haute Ardenne"

U kunt ook een samenvatting van dit boek in ´t duits raadplegen.

Gouvy beschikt over meer dan 300 km wandelpaden met wegwijzers geplaatst door het V.V.V. - kantoor. Achteraan de beschrijving van elk dorp vindt U de nummers van de wandelingen. U kunt de wandelkaart aankopen in het V.V.V. - kantoor, Avenue Noël in Gouvy. (Binnenkort, zullen we verhuizen in een nieuw gebouw vlakbij het NMBS station van Gouvy.

Klik op de naam van een dorp om zijn beschrijving te zien.

Baclain

Het kleine dorp bezit nog talrijke getuigenissen van zijn oud verleden. U kunt er mooie boerderijen zien en een mooie artesische fontein die afvloeit in een kleine kuip uit blauwe leisteen. Het geheel werd kort geleden gerestaureerd.

Wandeling:

• N 28, 5 Km, 1 U 30, gemakkelijk

Beho

Beho ligt op een 500 m hoge heuvel in het oosten van de gemeente. Men vindt er hoeven uit de 18^de en 19^de eeuw. De belangrijkste bezienswaardigheden zijn :

- Vooral de 12^de eeuw St Pieterskerk trekt de aandacht. Rond de toren uit de 15^de eeuw, is een loggia aangebracht rustend op houten heksenkoppen. Het bijna schreeuwige, veelkleurige, barokke interieur laat een niet te vergeten indruk op de bezoekers achter.

- Door het dorp loopt een oude Romeinse weg.

- Het kasteel « Les Concessions » uit 1850 wordt nu gerestaureerd.

Wandeling:

• N 14 Bis, 3 Km, 1 U

Bistain

Bistain ligt op de samenvloeiing van de beek van Rettigny en van de Ourthe aan de voet van een massieve rotsuitloper. De watermolen van Bistain werd reeds in 1823 vermeld en bleef in bedrijf tot in 1940. Daarna werd deze gebruikt als boerderij en sinds de jaren 60 als onthaalcentrum van de camping.

Wandeling:

• N 17, 12 km, gemakkelijk - licht heuvelachtig

• N 18, 12 km, gemakkelijk

• N 19, 10 km, gemakkelijk

Bovigny

Reeds in 871 bekend onder de naam "Bovennias". De naam zou van het latijns "Bovinaciae villae" voortvloeien dat "ossen boerderij" betekent.

De pronkstukken van Bovigny zijn het geheel gevormd door de kerk, de pastorie en de omliggende huizen, een merkwaardig monument ter nagedachtenis van de slachtoffers van de 2 wereldoorlogen en een houwitser van 14 - 18.

De kerktoren van 1723, het waardevol interieur van de kerk met meubilering van de 17^de en 18^de eeuw en de pastorie uit 1766 samen met de omliggende oude woningen verdienen uw volle aandacht.

Opgravingen uitgevoerd door de archeologische kring Ségnia getuigen van een belangrijke Romeinse bezetting. Meerdere villa's werden opgegraven, waaronder een koninklijke villa in het domein van het kasteel "Les Concessions" (zie Beho).

De Mont Saint-Martin en de Onze-Lieve-Vrouw-der-zieken kapel.

Tussen de dorpen Beho en Bovigny, op een heuvel rechts van de Glain, wat in het Keltisch « helder water » betekent, staat een kleine kapel, te midden van een cirkelvormig kerkhof. De kapel met een wit geschilderde puntgevel is opgebouwd uit breukstenen . Een muur uit breukstenen zonder mortel omringt het geheel.

De wandeling leidt u langs een stijle kruisweg tot aan de kapel. Aan elke statie van de kruisweg staat een oud grafsteen uit blauw steen van Ottré, versierd met fijne uitsnijdingen.  

Wandeling:

• N 23, 10 Km, 3 U

• N 24, 8 Km, 2 U

• N 25, 10 Km, 3 U

• N 26, 5 Km, 1 U 30

Brisy

De mooie boerderijen van Brisy bevinden zich op een hoogvlakte aan de rechteroever van de Ourthe op de baan Cherain - Cetturu.

Opgravingen hebben tal van archeologische vondsten opgeleverd (beschaving van La Tène III) die bewijzen dat de streek reeds in de eerste eeuw voor Christus bewoond was.

Wandeling:

• N 18, 12 Km, 4 U

Cherain

Het dorp Cherain is een voorbeeld van waardevolle lokale architectuur. De woningen rondom het kerkplein met als middelpunt een eikeboom zijn echt uw aandacht waard. Het plein werd kortgeleden gerenoveerd.

Als u het dorp verlaat in de richting van Houffalize ziet u de watermolen van Cherain. Het is een van de vier molens die toebehoorden aan de Heer van Houffalize. De inwoners van Cherain waren verplicht hun graan daar te laten malen. Men heeft bewijzen over het bestaan van de watermolen reeds in 1564. Het indrukwekkende schoeppenrad is nog zichtbaar aan de rechterkant van het gebouw. De molen bleef tot 1971 in bedrijf.

Andere bezienswaardigheden :

De romaanse kerk St-Vincent.

Het eerste gebouw dateert waarschijnlijk uit 670 en wordt vermeld in een charter van 814. De huidige kerk dateert van de 11^de eeuw en werd in 1694 vergroot.  De kerk van Cherain is een van de meest volledige romaanse kerken in de provincie.

Het kasteel van Cherain.

Mooi gebouw van 1749 uit rode baksteen, vroeger het jachthuis van de Heren van Houffalize. Merkwaardigheden zijn onder andere de "U"vormige binnenplein met de bestrating in witte en grijze stenen (1836), het perron (1842) en de motieven in de dakbedekking.

Cherapont

Vroeger stond er in Cherapont alléén een watermolen. Nu is Cherapont een belangrijk toeristisch centrum in de gemeente. De Ourthe stroomt tussen de twee grote forellenvijvers die gevoed worden door zuiver bronwater. Op de groene vlakte naast de vijvers bevindt zich de camping van Cherapont. Sinds kort is er ook een wildpark bijgekomen.

Voor de natuurliefhebbers is Cherapont een ideaal vetrekpunt voor talrijke wandelingen en de gastronomen zullen er genieten van de regionale specialiteiten.

Op de top van de heuvel werden de overblijfsels van een Romeinse villa gevonden. In de rots kan men nog de sporen van de kelder en van een trap zien.

Cierreux

In de 19^de eeuw bestond er langs de Glain een klein industrieel centrum. Het bevatte een graanmolen, een houtzagerij, een leerlooierij, een schorsmolen, een stokerij en stroomafgwaarts ook nog een volderij, een oliefabriek en een beendermolen.

De heuveltjes die men langs de beek van Cierreux ziet, zijn overblijfsels van de vroegere goudwinning. Dit bewijst dat deze streek reeds bewoond was in de tweede periode van de ijzertijd (La Tène 1).

Zuid-oost van Cierreux, op de plaats Henrichapelle, bevinden zich oude steengroeven waar slijpsteen werd gedolven.

Even verder, net voorbij de brug over de spoorlijn, ziet u een waterreservoir gevuld met het water uit de Ronce en de plaats waar de oude waterkrachtcentrale Beaupain stond.

Wandeling:

• N 24, 8 km, 2 U, gemakkelijk.

Courtil

Als u vanuit Bovigny richting Gouvy rijdt komt u door het dorp Courtil. Opmerkelijk is de boerderij op n^o 50, niet ver van de St-Hubertuskapel. De streek bezit talrijke heuveltjes en grafheuvels stammende uit de ijzertijd. Tot in het begin van deze eeuw werd er op de plaats genaamd "Rodjès Fosses" rode zand gedolven. Het werd vooral gebruikt in de bouw. Zand is zeldzaam in deze streek.

Wandeling:

• N 12, 10 Km, 3 U

Deiffelt

Deiffelt ligt langs de weg Vielsalm - Luxemburg. Het is het laatste dorp in België voor de grens met Groothertogdom Luxemburg. Deiffelt, Beho en Ourthe zijn drie dorpen waar ook Duits gesproken wordt.

Het dorp ligt op een hoogte kortbij de waterscheidingslijn tussen de bekkens van de Maas en van de Rijn. Het water uit meerdere bronnen stroomt samen om de Ourthe te vormen.

De St-Lambertuskapel

De St-Lambertuskapel staat op een heuvel op korte afstand van het dorp. Het volledig wit gebouw wordt voorafgegaan door eeuwenoude bomen. De indrukwekkende toegangsdeur is merkwaardig zowel voor haar omlijsting als voor haar fijne uitsnijdingen.

Wandeling:

• N 13, 11 Km, 3 U, mooie uitzichten.

• N 14, 13 Km, 4 U, Calvarie, zeer mooie uitzichten.

Gouvy

Gouvy is het grootste dorp van de gemeente.

Het dorp is verdeeld in twee gebieden :
Gouvy station (handelscentrum) en het oude Gouvy.

Het nieuwe Gouvy heeft zijn bestaan te danken aan de ontwikkeling van de spoorwegen in het begin van de 20^ste eeuw. Daar vindt u naast het station ook een hele reeks handelszaken.

Het oude dorp ligt op ongeveer 1 km van het station langs de Mayon. Het onderscheidt zich door het typisch Ardens karakter van de gebouwen, in het bijzonder de boerderijen « Entringer en Burnotte ».

De St-Aubinkerk

De kerk is gebouwd op de plaats waar vroeger twee oudere gebouwen hebben gestaan. Binnenin kunt u het wapenschild zien van de Heer van Amas : Jean Henri Scheurette. In het kerkhof rond de kerk staan oude grafmonumenten. De oudste dateren uit de 17^de eeuw.  De Média Club van Gouvy heeft in 1995 en 1996 een beschrijvend inventaris uitgegeven, dat Dhr. Carlo Kockerols opgenomen heeft vóór de verbouwing van het kerkhof.

De kasteelboerderij Scheurette

Tegenover de kerk staat de kasteelboerderij « Scheurette » uit het jaar 1606.

Het kasteel  "De Potter"

Aan de andere kant van de straat staat het huis van Dr. Scheurette meer bekent als « kasteel de Potter ». Het staat temidden van een schaduwrijk park en is kortgeleden gerestaureed.

- Vertrekpunt aan het VVV - kantoor

• N 1, 4 Km, 1 U 30, gemakkelijk

• N 2, 7 Km, 2 U, gemakkelijk

• N 4, 12 Km, 3 U 30, zeer aangenaam bij mooi weer

• N 3, 8 Km, 2 U, zeer gemakkelijk

• N 5, 3 Km, 1 U, zeer gemakkelijk

- Vertrekpunt aan de kerk van Gouvy

• N 7, 3 Km, 1 U, gemakkelijk

• N 8, 2 Km, 1 U, zeer gemakkelijk

• N 11, 10 Km, 3 U, mooie uitzichten

Halconreux

In Halconreux ontdekte men in 1971 twee grafheuvels daterend tussen 350 en 250 vóór Christus. Er was dus al bewoning sinds de vierde eeuw vóór Christus.

Anti tankverdediging :

Langs de weg Courtil-Halconreux op de plaats « Trois Croix » ziet u een dubbele rij van 174 betonpalen. Sommige steken meer dan 1 m boven de grond uit. Ze zijn vlak voor het uitbreken van de tweede werldoorlog gezet met de naïeve gedachte de tanken van de vijand tegen te houden.

Wandeling:

• N 30, 15 Km, 4 U

Halonru

Gehucht van Montleban aan de rand van de bossen met enkele mooie boerderijen en een prachtig panorama op de dorpen Montleban en Cherain.

In het dorp, een paal en kruis met de woorden "BD Gouvy".

Tegen de muur van het huis op n^o 2, een geschilderd Christusbeeld van de 19^de eeuw.

Merkwaardige boerderij op n^o 2A met schuur, stal en woonst aan de straatkant.

Langs de baan Montleban - Dinez, klein monument ter nagedachtenis van 3 verzetlieden door de nazi's neergeschoten op 26 december 1944.

Honvelez

Gehucht van Bovigny gelegen op de helling links van de Glain. Een ideaal vertrekpunt voor wandelingen langs de vallei van de Ronce. Mooie uitzichten op de vallei van de Glain.

Wandeling:

• N 23, 10 Km, 3 U, wilde landschappen

Langlire

Het dorp Langlire ligt op het hoogste punt van de gemeente Gouvy (592,5 meter op de hoogvlakte richting Lomré). Het was vroeger een centrum van de gietijzerindustrie. De meeste haardplaten die nu de woningen in de omgeving sieren, werden in Langlire gegoten. Ze dateren uit de zeventiende eeuw.

Wandeling:

• N 29, 8 Km, 2 U

Limerlé

Limerlé, een dorp van een 100tal huizen, ligt in een dal tussen twee heuvels die zachtjes naar elkaar hellen. Een oude romeinse heirbaan loopt over het grondgebied Limerlé in de richting zuidwest - noordoost. Men kan er nog romeinse grafheuvels zien. Opgravingen in romeinse villa's hebben o.a. grafurnen opgeleverd en de resten van een hypocaustum (Romeinse centrale verwarming).

Wandeling:

• N 15, 10 Km, 2 U30, gemakkelijk

• N 16, 14 Km, 4 U, zeer aangenaam bij mooi weer

Lomré

Lomre is een klein dorpje met één enkele straat. Het bezit oude boerderijen die in hun oorspronkelijke stijl zijn gerestaureerd.

Een afgezonderde oase van vrede en rust.

Wandeling:

• N 22, 12 Km, 4 U

• N 29, 8 Km, 2 U

Montleban

Reeds in 1545 bezat de Heer Adrien François de Rivière de indrukwekkende molen « Massart » die nu nog midden in het dorp te bewonderen is. Het gebouw rust op twee bogen waaronder het water de twee schoepraderen aandrijft.  De hele mekaniek staat nog werkklaar.

Tegen de muur van de pastorie, links van de kerk kunt u een klein fontein zien. De dorpelingen kwamen hier hun drinkwater halen. Het water stroomt door drie leistenen kuipen die enkele jaren geleden nog gebruikt werden voor de was en als drinkplaats voor het vee. Het geheel is mooi gerestaureerd. Gelijktijdig werd er een nieuw dorpsplein ingericht waar vroeger het gemeentehuis en de school stonden.

Wandeling:

• N 22, 12 Km, 4 U

• N 30, 15 Km, 4 U

Ourthe

In Ourthe ontstaat de gelijknamige rivier uit vier kleine stromen die aflopen van de heuvels rondom het dorp. Bij een droge zomer ziet men de rivier als een kalm beekje dat rustig kronkelt tussen de weelderige plantengroei van de oevers. In de winter, bij hoge waterstand, wordt het een wilde onstuimige rivier. Het debiet kan 100 maal groter worden.

Zoals de meeste dorpen in de streek bezit Ourthe ook zijn eigen graanmolen. U kunt het gebouw zien wanneer u Ourthe verlaat, richting Deiffelt.

Wandeling:

• N 6, 5 Km, 2 U

• N 13, 11 Km, 3 U

• N 14, 13 Km, 4 U

Rettigny (Renglez)

Rettigny wordt reeds vernoemd in 1192 onder de naam "Rathingeis". Een bul van de paus Innocentius IV vermeldt de kerk van Rettigny in 1245. De St-Lambertus parochiekerk werd in 1625 gebouwd.  In 1901 werd ze vervangen door de huidige kerk in neo-gotische stijl op de plannen van de architect Cuppers uit Bastogne.

Rond 1636, na de grote pestepidemie werd er een kapel gebouwd in Renglez gewijd aan St-Rochius. De datum boven het portaal, 1701, herhinnert aan de vergroting van de kapel. Binnenin kunt u een altaar van het einde van de 17^de eeuw en standbeelden van de 18^de eeuw zien.

In het dorp staan meerdere oude boerderijen en typische ardense gebouwen. De oude woningen en de tuinen omringd door leistenen muren geven het dorp een apart karakter.

Aan de rand van het dorp richting Brisy kunt u een graanmolen uit 1939 zien. Op een tiental meter stond er vroeger een houtzagerij. Beide installaties werden aangedreven door het water van de beek. Het grooste deel van het toevoerkanaal is nog zichtbaar. De watermolen bezit drie maalstenen en bleef tot in 1979-1980 in bedrijf.

Wandeling:

• N 20, 13 Km, 3 U 30

• N 18, 12 Km, 4 U

Rogery

Opgravingen in 1920 op de plaats «Le Rovreux» hebben talrijke parels en bronzen voorwerpen opgeleverd. Deze getuigen dat de streek reeds rond 350 vóór Christus bewoond was.

Op de plaats genaamd « So les Sikeyes » links van de weg Rogery-Beho werden vroeger slijpstenen uit de grond gehaald. Deze werden in het hele land verkocht.

Op enkele kilometers van Rogery langs de weg Commanster-Vielsalm bevindt zich een open plaats in het bos : « Bêchefa ».  Daar kunnen liefhebbers vrij gebruik maken van grote barbecues.

Wandeling:

• N 24, 8 Km, 2 U, gemakkelijk

Steinbach

Steinbach is een typisch agrarisch dorp met een rijk historisch verleden. Het bezit schitterende kasteelboerderijen uit de 17^de en de 18^de eeuw.

Tot in 1950 was Steinbach de zetel van een melkerij die de melk en de room verzamelde van de producenten in de omliggende dorpen.

Langs de romeinse heirbaan Reims - Keulen heeft men opgravingen gedaan in een grote romeinse villa.

Het kasteel "de Beurthé" (1766)

Midden in het dorp vindt u op een kleine heuvel het kasteel « de Beurthé ». De inrichting van de tuinen langs de beek en aan de rechter zijde bevestigen de waarde van een prachtig geklasseerd monument. Meestal kunt u het kasteel bezoeken op de erfgoed dagen in September.

Het kasteel "du Mesnil" (1686)

Het oude kasteel « du Mesnil » is een indrukwekkende boerderij met en gesloten binnenplein. Mooie leistenen daken.

Sterpigny

Langs de weg Gouvy-Houffalize vindt u het dorp Sterpigny met de indrukwekkende kasteelboerderij « Caprasse ». De datum van de bouw blijft onbekend. Mogelijk staat het kasteel op romeinse funderingsmuren.

De Jazz Club "Madelone"

De "Madelone" boerderij, langs de grote baan richting Gouvy is een wereld beroemde tempel van Jazz en Blues musiek geworden.

Sinds meer dan 10 jaren, in augustus, komen de grootste Jazz en Blues musici hier spelen voor een publiek van echte liefhebbers.

Wandeling:

• N 20, 13 Km, 3 U 30, kerk van Cherain, kapel van Renglez, mooie uitzichten, zeer mooie wandeling.

Vaux

Met 33 inwoners is Vaux het kleinste dorp van de gemeente Gouvy.

In 1920 ontdekte een boer bij het ploegen een dikke muur, overblijfsel van een Romeinse nederzetting. Een votiefsteen gewijd aan de «Manen Goden» werd er gevonden. Het opschrift luidt "Aan de Manen Goden, Vitorius Florentinus heeft dit monument opgericht ter nagedachtenis aan Vitorius Caupius, decurio, zijn vader. Sacerius Ammausus". Deze steen staat nu in het Koninklijk Museum voor Kunst en Geschiedenis in Brussel.

Aan de rand van het dorp, op 200 m rechts van de weg richting Cherain, bevindt zich een wasplaats uit de vorige eeuw.

Wandeling:

• N 21, 3 Km, 1 U, gemakkelijk

Wathermal

Wathermal ligt op de grens met Groothertogdom Luxemburg. De oude gebouwen staan in een landelijke en heuvelachtige omgeving onder de bescherming van de St-Hubertus-en-Antoniuskapel.

Kapel St-Hubertus-en-Antonius

De toren die op een rotsuitloper staat zou dateren uit de Romaanse periode. De muren van het gebouw zijn op sommige plaatsen 1,5 m dik. Eigenaardig en zoals in Beho, de toren staat scheef en helt in de richting van de overheersende wind om een betere windweerstand te bekomen. De kapel zelf werd in 1769 gewijd.  De klokken zijn van 1369.

Het kerkhof

Bij de ingang van het kerkhof, rondom de kapel, kunt u een graf uit de middeleeuwen zien. De grafsteen heeft een zadelvorm en bedekte het hoofd van de overledene niet. Zulke stenen werden gebruikt in de Romaanse periode tot in de 14^de eeuw. Ze zijn uiterst zeldzaam in Belgïe.

Langs de wegen kan de wandelaar de gietijzeren grenspalen zien met erop de wapenschilden van België en Luxemburg.

Wandeling:

• N 6, 5 Km, 2 U

• N 13, 11 Km, 3 U